İçindekiler
Su arıtma cihazı, şehir şebekesinden gelen suyu sağlıklı ve içilebilir hale getirmek için kullanılan en etkili sistemlerden biridir. Ancak birçok kullanıcı bu cihazların çalışırken ne kadar su harcadığını ve özellikle ne kadar atık su oluşturduğunu merak eder. Ters ozmoz teknolojisine sahip arıtma cihazları, suyu yüksek basınçla filtrelerden geçirerek zararlı maddeleri, kireci ve ağır metalleri uzaklaştırırken bir miktar suyu da atık su olarak dışarı atmaktadır.
Bu süreç cihazın doğru çalışması ve filtrelerin ömrünün uzaması açısından gereklidir. Dolayısıyla, su arıtma cihazı kullanırken yalnızca ne kadar temiz su elde edildiği değil, aynı zamanda bu süreçte ne kadar atık su ortaya çıktığı da önemli bir konudur. Bu yazıda su arıtma cihazlarının atık su oranını, bu oranın neye göre değiştiğini detaylıca ele alacağız. Bu noktada birçok kullanıcı su arıtma cihazı atık su durmuyor düşüncesiyle cihazın normal çalışmasını arıza sanabilmektedir. Oysa bu durum çoğu zaman sistemin sağlıklı şekilde filtrasyon yaptığını göstermektedir.
Su Arıtma Cihazı Ne Kadar Atık Su Atar?
Standart ters ozmoz (RO) su arıtma cihazları, her 1 litre temiz içme suyu üretimine karşılık ortalama 2–4 litre atık su (kirli su) üretir. Bu oran, cihazın kalitesine ve kullandığı teknolojiye göre %50 ile %75 arasında değişiklik gösterebilir.
Atık miktarı cihazın kalitesine, suyun sertliğine, basınca ve filtrelerin durumuna göre değişebilir. Yüksek basınçlı pompalı sistemler, suyu daha verimli arıtarak atık oranını azaltır. Filtrelerin düzenli olarak değiştirilmesi de cihazın verimliliğini artırır ve su israfını önler.
Yeni nesil cihazlarda kullanılan gelişmiş membran ve akış kontrol teknolojileri, gereksiz su tüketiminin azaltılmasını sağlar. Bu nedenle cihaz seçerken yalnızca arıtma kapasitesi değil, sistemin su kullanım verimliliği de dikkate alınmalıdır. Su tüketimini en aza indirmek isteyen kullanıcılar, farklı filtrasyon veya su geri kazanım teknolojilerine sahip atık su üretmeyen su arıtma cihazı seçeneklerini de değerlendirebilir.
Ters Ozmoz (RO) Sistemlerinde Atık Su Nasıl Oluşur?
Ters ozmoz RO sistemleri, musluk suyunu içme suyuna dönüştürmek için yüksek basınç altında özel bir membran filtreden geçirir. Bu membran yalnızca su moleküllerini geçirmeye izin verir ve kireç, ağır metaller, klor, bakteri ile diğer çözünmüş zararlı maddeleri tutar. Tutulan bu maddeler filtrede birikirse cihaz tıkanır ve verimi düşmektedir.
Bu yüzden sistem, kirli suyu dışarı atar ve filtrelerin temiz kalmasını sağlar. Atık su, cihazın sağlıklı çalışması ve filtre ömrünün uzun olması için zorunlu bir yan üründür. Bu su tamamen boşa gitmiş gibi görünse de RO su arıtma cihazı bu atık suyu değerlendirmek için özel bağlantılar sunar ve tuvalet, bahçe veya temizlik amaçlı kullanılabilir.
Atık Su Oranını Etkileyen Faktörler Nelerdir?
Atık su oranı, su arıtma cihazının verimliliğini ve kullanım maliyetini doğrudan etkiler. Bu oranı artıran veya azaltan birkaç önemli faktör vardır.
Birinci ve en önemli faktör, cihazda kullanılan membranın kalitesidir. Düşük kaliteli membranlar suyu yeterince temizleyemez ve daha fazla suyu atık olarak dışarı verir. Yani membranın kalitesi ne kadar yüksekse, cihaz o kadar az atık su üretir.
İkinci faktör, suyun sertliği ve kireç oranıdır. Sert ve kireçli sular filtrelerin daha fazla çalışmasına neden olur. Örneğin musluk suyunda fazla kireç varsa cihaz, suyu arıtmak için normalden daha fazla basınç uygular ve bu da atık su miktarını artırır.
Üçüncü faktör su basıncıdır. Şebeke suyu basıncı düşükse, su membran filtreden daha yavaş geçer ve sistem daha fazla su harcar. Bu nedenle düşük basınçlı bölgelerde pompalı sistemler kullanmak atık su oranını azaltır.
Su Arıtma Cihazları Neden Fazla Atık Su Atar?
Su arıtma cihazının normalden fazla atık su oluşturmasının başlıca nedenleri düşük şebeke basıncı, tıkanmış filtreler, performansı düşmüş membran, hatalı akış kısıtlayıcı ve arızalı otomatik kapatma valfidir.
Aşağıdaki durumlar teknik kontrol gerektirebilir:
Depo dolduğu halde atık suyun kesilmemesi
Arıtılmış suyun çok yavaş akması
Atık su miktarının kısa sürede belirgin biçimde artması
Pompanın aralıksız çalışması
Cihazın sürekli devreye girip çıkması
Filtre değişimine rağmen sorunun devam etmesi
Atık su miktarının artması her zaman membranın kalitesiz olduğu anlamına gelmez. Basınç, tank ayarı, çek valf, otomatik kapatma valfi ve akış kısıtlayıcı kontrol edilmeden yalnızca membranın değiştirilmesi sorunu çözmeyebilir.
Su Arıtma Cihazının Atık Su Oranı Nasıl Ölçülür?
Atık su oranı, cihazın aynı süre içinde ürettiği arıtılmış su ile gider hattına gönderdiği su ayrı kaplarda ölçülerek yaklaşık olarak hesaplanabilir.
Ölçüm için şu adımlar uygulanabilir:
Cihazın deposunu kapatın veya doğrudan akışlı cihazı normal üretim konumuna getirin.
Arıtılmış suyu ve atık suyu iki ayrı ölçüm kabında aynı süre boyunca biriktirin.
Her iki kaptaki su miktarını litre veya mililitre cinsinden ölçün.
Atık su miktarını arıtılmış su miktarına bölün.
Örneğin aynı sürede 1 litre arıtılmış suya karşılık 2 litre atık su toplanmışsa cihazın atık su/arıtılmış su oranı 2:1’dir. Ölçüm yapılırken cihazın bir süredir çalışıyor olması, su basıncının sabit kalması ve tankın oluşturduğu karşı basıncın sonucu etkilememesi önemlidir. En güvenilir değer için ürünün teknik servis koşullarında test edilmesi gerekir.
Atık Su Değerlendirme Yöntemleri
Su arıtma cihazından çıkan atık su, içme ve yemek hazırlama amacıyla kullanılmamalıdır. Ancak uygun bir kapta biriktirilerek aşağıdaki alanlarda değerlendirilebilir:
Tuvalet rezervuarını doldurma
Zemin, balkon ve teras temizliği
Banyo ve lavabo temizliği
Araç yıkama
İlk yıkama ve durulama işlemleri
Atık suyun çözünmüş madde ve tuz oranı şebeke suyundan daha yüksek olabilir. Bu nedenle bitkilerin sulanmasında kullanılmadan önce suyun TDS ve tuzluluk değerleri kontrol edilmelidir.
